Allergische klachten

De meest bekende uitingen van allergieën zijn eczeem, astma en hooikoorts. Maar er kunnen meer klachten zijn die veroorzaakt zouden kunnen worden door voedselovergevoeligheid. Alle volgende klachten kunnen symptomen zijn van voedselovergevoeligheid:

Huid: jeuk, uitslag, eczeem, galbulten (netelroos, urticaria), oedeem (ophoping van vocht in bijv. oogleden, mond, lippen of keel)
Luchtwegen: astma, (astmatische) bronchitis, slijmvorming (bijv. leidende tot veelvuldige oorontstekingen) of chronische verkoudheid
Maag/darm: buikpijn, kolieken, diarree, obstipatie, krampen, misselijkheid, braken
Andere: anafylactische shock, migraine, gedragsklachten, excessief huilen (babies) of groeivertraging.

Bij aanhoudende klachten is het zeker de moeite waard om te laten testen of wellicht een allergie de (of een van de) oorzaken is.
Een allergische reactie uit zich meestal vrijwel direct - dat wil zeggen binnen een paar minuten tot een paar uur na het eten van het allergeen. Toch kan het soms ook langer duren, zoals bijvoorbeeld bij eczeem of diarree. Het is zelfs mogelijk dat een reactie pas na 24 uur optreedt. Dat maakt het leggen van een verband tussen oorzaak en gevolg soms moeilijk. Om hier een beter inzicht in te krijgen, kan men een voedseldagboek bijhouden.
Soms kan een zeer ernstige reactie optreden (anafylaxie), die gepaard kan gaan met
benauwdheid, braakneiging, opgezette tong, hetgeen in het ernstigste geval kan leiden tot een shocktoestand. Gelukkig komen dit soort reacties zelden voor.

Op deze site wordt voornamelijk aandacht besteed aan de klacht eczeem als gevolg van
overgevoeligheid. Hieronder zal kort ingegaan worden op de klachten van hyperactiviteit en
ADHD, als ook de meest ernstige reactie, anafylaxie.

Naar boven...

Voeding en gedragsklachten (hyperactiviteit en ADHD)

Hyperactief gedrag (h.a.), met of zonder concentratiestoornissen, komt bij 10% van de kinderen voor. Veel hyperactieve kinderen krijgen problemen met hun omgeving, soms alleen binnen het gezin, soms ook op school. Ze komen vaak in een negatieve spiraal terecht en raken dan geïsoleerd. Om deze negatieve effecten te voorkomen is het van belang om de oorzaken van gedragsproblemen zo vroeg mogelijk op te sporen.

Vroeger dacht men dat gedragsproblemen veroorzaakt werden door ouders die niet goed konden opvoeden. Tegenwoordig weet men wel beter. Slechts zelden zijn de opvoedkwaliteiten van de ouders de oorzaak van de stoornis. Ook is er slechts zelden een beschadiging van de hersenen aantoonbaar. Wel weet men inmiddels dat hyperactief gedrag erfelijk is en dat er sprake is van een stoornis van de prikkeloverdracht in de hersenen. Over de oorzaak hiervan tast men echter nog in het duister.

Het onderzoekscentrum voor hyperactiviteit en ADHD te Middelburg heeft een onderzoeksmethode ontwikkeld waarmee deze achterliggende oorzaken opgespoord kunnen worden. Deze methode is gebaseerd op recente internationale onderzoeken. Uit al deze onderzoeken blijkt dat de voeding een van de belangrijkste oorzaken kan zijn van gedragsstoornissen: het gaat hier niet om kleurstoffen, maar om gewone voedingsmiddelen. Meestal betreft het niet een allergie maar een intolerantie.
Het onderzoek levert, behalve duidelijke gegevens over de invloed van voeding op het gedrag, ook belangrijke informatie over andere oorzakelijke factoren.
Bij 60% van de kinderen met h.a. gedrag en/of ADHD blijkt dat voeding de belangrijkste oorzaak is van de gedragsproblemen!
Bij kinderen wordt vervolgens uitgezocht voor welke voedingsmiddelen het kind overgevoelig is. Bij 40% van de kinderen is er geen effect van voeding op het gedrag. Slechts bij 20% van de kinderen wordt geen duidelijke oorzaak gevonden voor de gedragsproblemen. Gelukkig zijn er voor deze kinderen tegenwoordig goede medicijnen voorhanden.
In principe kunnen alle kinderen met gedrags- of concentratie stoornissen bij het OnderzoeksCentrum terecht. Dit kunnen kinderen zijn die bijv. een of meerdere van volgende klachten hebben:

• vaak moeite met stilzitten
• onverklaarbare driftbuien
• sterk wisselend gedrag
• van het een naar het ander hollen
• concentratieproblemen
• vaak niet tot de orde te roepen
• mpulsief of onbeheerst gedrag
  

Ook bij heel jonge kinderen kan het onderzoek uitgevoerd worden, bijvoorbeeld:

• bij huilbaby's
• bij kinderen met chronische slaapproblemen
• bij peuters die regelmatig onhandelbaar zijn
• bij rusteloze of overbeweeglijke baby's

Tip: download hier de informatiefolder "Voeding & Gedrag" van de Stichting VoedselAllergie.

Voor meer informatie:
OnderzoeksCentrum voor Hyperactiviteit en ADHD
Drs. L.M.J. Pelsser
www.pelsser.nl

Ik zelf heb een lezing van mevrouw Pelsser bijgewoond (georganiseerd door de Stichting Voedselallergie). Mevr. Pelsser heeft baanbrekend onderzoek verricht en eindelijk waardering voor haar werk gekregen. Er loopt inmiddels een (gesubsidieerd) vervolgonderzoek, waarbij voorname professoren betrokken zijn (verbonden aan AZU en AZG). Ik was zeer onder de indruk van haar verhaal (en met mij dus de Stichting VoedselAllergie).

Naar boven...

Wat is anafylaxie?

De anafylactische shock is de meest ernstige uiting van een allergie. Het is een snel optredende (vaak binnen het kwartier, maar kan soms ook langer duren), levensbedreigende reactie. Gelukkig komt het niet vaak voor.
Doordat histaminica massaal vrijkomt in het bloed, verliezen de bloedvaten in het gehele lichaam hun spanning. Het gevolg is dat de bloeddruk enorm daalt. Hierdoor lopen belangrijke organen als hart en hersenen het risico zonder zuurstof te komen: een levensbedreigende situatie.
Als men ooit eenmaal een dergelijke reactie heeft gehad, is de kans groot op herhaling en kan men een volgende keer zelfs nog sterker reageren. Het is daarom ook heel belangrijk om een dergelijke reactie tijdig te herkennen, niet te onderschatten en snel en adequaat te reageren!

Wat zijn symptomen?
De eerste signalen zijn vermoeidheid (suf), hartkloppingen, jeuk of een metaalachtige smaak in de mond. Vervolgens met name galbulten, vochtophoping, zwelling in mond en keel. Ook extreem warmte gevoel, benauwdheid, braken, blauwe lippen of rillen kunnen gevolgen zijn. Bewustzijnsverlies, piepende ademhaling, kortademigheid, hoesten, incontinentie en epileptische aanvallen kunnen ook voorkomen.

Welke producten kunnen anafylactische reacties veroorzaken?
Pinda, noot, ei, sesam, vis, schaal en schelpdieren, melk, koriander en knolselderij zijn de belangrijkste veroorzakers in voeding. Daarnaast kan het ook bij insectensteken, latex en bij gebruik van bepaalde medicijnen, waar men allergisch voor is, optreden

Wat moet je doen in geval van een anafylactische reactie?
Bij niet (tijdig) ingrijpen kan een anafylactisch reactie fataal aflopen. Ga in geval van enig symptoom onmiddellijk naar een arts of liefst een EHBO en meld dat het om een anafylactische shock gaat. Bel 112!

• Bel 112;
• leg de patiënt in een stabiele zijligging (via meeste thuiszorg wordt een cursus EHBO bij kinderen (EHBK) aangeboden, waarbij ingegaan wordt op deze ligging. Meer informatie is ook te krijgen bij de EHBO vereniging);
• knellende kleding losmaken;
• niets laten drinken.

Binnen de Stichting Voedselallergie bestaat een Werkgroep Anafylactie met heel veel kennis en informatie over dit onderwerp. Een aanrader!

EpiPen
Op voorschrift van een arts kan een zogenaamde EpiPen voorgeschreven worden, die men altijd bij zich moet dragen. Met deze pen kan in geval van nood adrenaline ingespoten (via auto-injector) worden, waarna men direct naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis (EHBO) moet voor verdere behandeling. De adrenaline biedt dus alleen tijd om professionele hulp in te roepen. Vervolgens zal men hoogstwaarschijnlijk intraveneus voorzien worden van cortisonen en antihistaminica (plus adrenaline indien nog geen EpiPen gebruikt is).
Indien tijdig ingegrepen wordt, is de situatie bijna altijd snel onder controle te krijgen.

"Ondanks dat ik wist van het bestaan van anafylactie, ben ik achteraf veel te laks (ontkennend) geweest toen ik onze zoon aantrof met blauwe lippen, brakend, rillend en apathisch. Instinctief heb ik hem antihistaminica gegeven en nauwlettend in de gaten gehouden. Gelukkig is het goed afgelopen. Nu zou ik veel alerter zijn en ga NOOIT de deur meer uit, ook niet voor vijf minuten, zonder de EpiPen."

Een EpiPen is een noodmedicijn. Vanwege die status mogen een aantal mensen, bijvoorbeeld bij peuterspeelzalen en soms ook scholen, dit noodmiddel NIET geven. Op dit moment wordt eraan gewerkt om de EpiPen een status te geven als ware het een onderdeel van een EHBO uitrusting. Als dat bereikt kan worden, zou het makkelijker een standaard uitrusting van speelzalen en scholen kunnen worden en mag iedereen het geven.

Tip: download de gratis brochure "Anafylaxie" van de Stichting VoedselAllergie, door hier te klikken.

Hele goede info over het gebruik van de epipen vind je op http://www.epipen.com/
Op deze site kan je ook opgeven wanneer je Epipen vervalt, zodat ze je een reminder sturen als het (bijna) zover is.

Een andere goede (Engelstalige) site: http://www.worldallergy.org/public/allergic_diseases_center/anaphylaxis/anaphylaxis.shtml

Op http://www.foodallergy.org/actionplan.pdf vind je een erg goed (Engelstalig) overzicht om te gebruiken om je omgeving te informeren. Een aanrader! (Als je geen acrobat reader hebt, kan je die via mijn homepage gratis downloaden).

Naar boven...