De volgende artikelen zijn rechts te lezen:

Huidverzorging is essentieel!

Wat is een droge huid?

Hoe te behandelen?

Wat voor zonnebrand kan ik gebruiken?

Wat gebruik ik in bad?

Artikel: Weken & Smeren

 

 
 
 

Huidverzorging is essentieel!

Of eczeem nu wel of niet voorkomen kan worden, het blijft van essentieel belang de huid extra goed te verzorgen. Een droge huid gaat sneller jeuken, dus zorg dat de huid vettig blijft. Water is de allergrootste vijand van eczeem, dus ga hier spaarzaam mee om. Douchen droogt de huid uit, een bad met ruim olie of zemelen is daarom vaak beter. Gebruik ook niet te warm water, lauw is beter. Het beste is het om eerst je kind in het water te zetten en pas na een aantal minuten de olie toe te voegen. De huid kan in het water dan beter reinigen en vanaf het moment dat de olie toegevoegd wordt, wordt een (enigszins afsluitend) vettig laagje op de huid gelegd. Bij een hele droge huid is erna insmeren essentieel.
Toch zijn er ook een aantal kinderen die zich beter voelen als de huid niet ingesmeerd wordt. Ook hier geldt weer: probeer wat het beste gaat.
Er zijn een aantal producten op de markt die je kan gebruiken, al dan niet op recept.
Wat je ook gebruikt (crèmes of hormonen), het is alleen onderhoud en/of symptoombestrijding. Het lost het probleem niet op: je kan hiermee alleen érger voorkomen.
Bij sommige kinderen gaat het prima om hypo-allergene producten te gebruiken (badolie, crème, shampoo), soms zonder parfum te gebruiken.
Vaak wordt een cetomacrogol crème of zalf (vetter) gebruikt, voorgeschreven door een arts. Dit is een zeer onschuldig vochtinbrengend/vettend product. Ook vaseline kan de huid vettig houden, maar wil de huid nog wel eens te veel afsluiten. Beide worden vaak gebruikt als basis voor hormoonzalf of crème.

In het algemeen geldt: zo vet en zo puur mogelijk is meestal het beste.

Bijvoorbeeld vaseline of paraffine. Daarnaast wordt ook eucerine vaak voorgeschreven (ook onschuldig).

Voor alles geldt: probeer iets nieuws altijd op een klein stukje huid. Zo richt je nooit teveel schade aan en kan je vergelijken met de rest van de huid.

Op voorschrijven kan ook een teerzalf gebruikt worden, alhoewel maar zo'n 50% hier baat van ondervindt. Het kan ook nog wel eens vieze vlekken op kleren achterlaten. Als je teerzalf wilt proberen, moet je dit minimaal 3 weken aanhouden: soms zie je pas dan resultaat. Teer is niet kankerverwekkend voor de patiënt! (mogelijk wel voor mensen die het dagelijks verwerken, bijv. apothekers).

Als al dit alles niet voldoende is, kom je soms niet onder hormonen uit (zie "hormonen").
Een laatste belangrijk middel is vitamine L: de liefde van de ouder is essentieel. Behandel je kind als elk ander, geef juist extra knuffels en lichaamscontact is essentieel, ook al is dat niet het mooie babyhuidje waar elke moeder van droomt!

Naar boven...

Wat is een droge huid?

Dit kan het beste worden uitgelegd als we de bovenste laag van de huid vergelijken met een bakstenen muur. De bakstenen zijn de hoorncellen en het cement de huidvetten. Bij een droge huid zijn de bakstenen gekrompen waardoor er teveel ruimte is voor het cement. Tevens is de aanvoer van nieuw cement om de gaten te dichten verstoord. Dit proces versterkt zichzelf, want door de grotere ruimtes die zijn ontstaan neemt het vochtverlies toe. Irriterende stoffen (allergenen) kunnen makkelijker in de huid doordringen en een ergere huidaandoening veroorzaken. Het is dus van groot belang dat de droge huid wordt behandeld.



Naar boven...

Hoe te behandelen?

Om erger te voorkomen, kan de huid geholpen worden. Het vochtverlies kan worden tegengegaan door een laagje vet op de droge huid aan te brengen. Dit laagje vet is echter slechts kort effectief doordat de huid schuurt met kleding en/of in contact komt met water. Hierdoor verdwijnt het laagje waardoor het vochtverlies weer toeneemt. Een crème die de ruimte tussen de hoorncellen met vet vult zorgt voor een langduriger effect. Daarnaast moet het tekort aan huidvetten (huidlipiden) worden aangevuld. Deze huidvetten dienen echter wel in de juiste hoeveelheid en verhouding in de crème aanwezig zijn. Alleen dan kan het evenwicht in de huid worden hersteld. Wanneer de huidvetten niet in de juiste hoeveelheid en verhouding aanwezig zijn, kan dit de droge huid verergeren.

Naar boven...

Wat voor zonnebrand kan ik gebruiken?

Veel kinderen reageren fel op zonnebrand. Gezien het feit dat de huid al extra gevoelig is, is het wel van groot belang toch te smeren. Wat vaak wel goed verdragen wordt, is zonnebrand van ROC (helaas niet goedkoop), van Weleda of Contralum Ultra (op recept vergoed).

Naar boven...

Wat gebruik ik in bad?

Ga niet te vaak in bad of onder de douche, omdat water de huid kan doen uitdrogen. Gebruik of alleen water, of wat olie. Gebruik lauwwarm water (niet te heet!)
Voeg de olie pas later toe - eerst kan de huid dan reinigen en de olie legt er dan een vettend laagje op. Een voorbeeld is badolie van Lipikar, La Roche Posay. Verkrijgbaar bij oa de apotheek of drogist.

Balneum: sommige kinderen reageren allergisch op de soja die erin zit. Gebruik in ieder geval niet de variant met pinda olie (arachideolie). Als een kind geen soja (eten) verdraagt, wil het nog niet zeggen dat het op de huid geen soja verdraagt. Dit kunnen 2 verschillende dingen zijn!

Naar boven...

Weken en Smeren' kan helpen bij hardnekkig eczeem

26-01-2006 | Weken en smeren kan bij hardnekkig eczeem tot goede resultaten leiden, aldus een artikel in de Archives of Dermatology.

In december 2005 is in het dagblad NRC hierover al een artikel verschenen. De VMCE kreeg hier veel reacties op, ook reacties van ongeloof. Om copyright redenen kunnen we dit artikel van de NRC niet op de website plaatsen, vandaar dat de VMCE nu zelf met een artikel komt.

In Nederland is de aanbevolen bad- en douchefrequentie één- à tweemaal per week. De reden voor deze aanbeveling is gelegen in het feit dat frequent douchen en baden de natuurlijke huidvetten van de huid verwijdert waardoor een nog drogere huid ontstaat. Gebruik van zeep wordt dan ook afgeraden omdat dit de huidvetten verwijdert. Tevens wordt bij deze manier van baden en douchen aangeraden om binnen drie minuten de huid in te smeren met een vette onderhoudscrème. Het is verder bekend dat gebruik van corticosteroïden meteen na het baden een betere werking kan hebben dan als je deze op een droge huid aanbrengt.

Bij dagbehandeling of bij opname in een ziekenhuis wordt bij ernstig eczeem al regelmatig badtherapie (balneotherpie) toegepast, waarbij eerst in bad wordt gegaan, gevolgd door insmeren met zalf, soms nog gevolgd door lichttherapie. In een lezing op een congres voor kinderdermatologie in 2002 is al eens gewezen op de voordelen van deze zogenoemde ‘Soak and Seal’ methode (weken en afsluiten). In de GAAF! van oktober 2005, in het artikel over Indifferente therapie, wordt ook al melding gemaakt van deze methode.

In de Archives of Dermatolgy is nu een wetenschappelijk onderzoek gepubliceerd naar deze methode: “Soak and Smear, a standard technique revisited”. Bij een kleine groep mensen met een erg droge huid, soms met eczeem, soms met een andere huidziekte, is deze therapie wetenschappelijk getest. De kleine omvang van deze studie maakt dat de resultaten niet algemeen toepasbaar zijn. De schrijvers raden dan ook aan om nader onderzoek bij een grotere groep patiënten te doen.

De werkwijze in de genoemde studie was als volgt. Elke avond voor het naar bed gaan moesten de patiënten 20 minuten in bad, zonder zeep, zonder olie. Daarna werd de natte huid – dus niet afdrogen! – ingesmeerd met een vette hormoonzalf van klasse II of III. Vervolgens deed men een pyjama aan en ging men naar bed (zie ook de patiënteninstructie).

In de studie vielen zes patiënten af (18%) om verschillende redenen, bijvoorbeeld omdat ze zich niet hielden aan het protocol. Van de 28 personen die de studie afmaakten hadden 17 patiënten (61%) 100% verbetering van hun aandoening, negen patiënten (32%) had 90-100% verbetering, één had 80% verbetering en één had 75% verbetering. De resultaten werden over het algemeen behaald binnen twee weken. De scores zijn vastgesteld door een arts en niet met een gevalideerde methode zoals SCORAD.

De achterliggende gedachte achter de werking van deze methode is dat a) de conditie van de huid enorm verbetert door hydratatie gevolgd door afsluiten met vette zalf, b) de korsten en huidresten van de huid verwijderd worden en c) de corticosteroïden door a) en b) dieper in de huid kunnen doordringen en dus beter hun werk doen.

De ‘weken en smeren’ methode kan na twee weken, of als de huid eerder hersteld is, worden afgebouwd, door eerst niet meer te “weken” maar wel te blijven smeren (met een corticosteroïdzalf). Vervolgens kan het corticosteroïd vervangen worden door een neutrale zalf. Natuurlijk kan iedereen naar eigen inzicht al eerder stoppen met smeren van corticosteroïden en deze vervangen door een neutrale basiszalf.

Het is niet een therapie die continu gevolgd moet worden. Wel kan deze bij verergering van het eczeem weer herhaald worden. Bedenk wel dat op deze manier de corticosteroïden sterker werkzaam zijn en dat dus snel moet worden overgegaan tot de veilige methode van een paar dagen wel en een paar dagen geen corticosteroïden smeren. Continu gebruik van corticosteroïden kan o.a. leiden tot het dunner worden van de huid. Het minimaal 3 dagen achter elkaar stoppen met corticosteroïden kan voorkomen dat deze bijwerking optreedt. Verder is het aan te raden om deze therapie, dus twee weken “weken en smeren met corticosteroïden” te bespreken met jouw behandelend arts. Bij kinderen is vooraf overleg met de arts, dus voordat met deze methode begonnen wordt, een vereiste.

Bron: www.VMCE.nl' Soak and smear: a standard technique revisited'. Gutman AB, Kligman AM, Sciacca J, James WD. Archives of Dermatology 2005 Dec;141(12):1556-9.